Ölçü aleti diyot/kısa devre kademesine alınır. Bu kademe diyot temelli (ışık yayan diyot, transistör, doğrultma diyotları) devre elemanlarının sağlamlık kontrolünün ve uç tespitinin yapıldığı kademedir. Aynı zamanda kısa devre denetimleri de bu kademe yapılır.

Ölçü aleti problarından KIRMIZI olanın gerilim direnç ölçen girişte, SİYAH probun ise COM girişinde takılı olduğundan emin olunur. Çünkü problardan KIRMIZI artı ucu (P tipi malzemeyi), SİYAH ise eksi ucu (N tipi malzemeyi) temsil edecektir. Bu noktada P ve N tipi malzemelerin ne demek olduğu sorusu akla gelebilir. P tipi ve N tipi malzemeler, yarı iletken maddelerle bileşik oluşturan Metal ve Ametallerin bir araya getirilmesi sonucu ortaya çıkan ELEKTRONİK bilim dalının başlangıcı olan malzemelerdir.

P tipi malzeme içerisinde + yüklü parçaçıklar yoğunluktadır. Bundan dolayı P tipi malzeme pozitif yarı iletken malzeme olarak isimlendirilebilir.
N tipi malzeme içerisinde - yüklü elektronlar yoğunluktadır. Bundan dolayı N tipi malzeme negatif yarı iletken malzeme olarak isimlendirilebilir.

P ve N tipi yarı iletken malzemeler yanyana getirildiğinde 2 bacaklı Diyot' u oluştururlar.
Bunların yanına bir P veya N tipi yarı iletken madde eklendiğinde 3 bacaklı NPN veya PNP tip transistör devre elemanları elde edilir.

Transistör' ün 3 bacağı vardır.

Ortadaki bacak her zaman Base ucudur. Base' in Türkçe karşılığı Taban ucudur.
Yanlardaki bacaklar ise Emitter (yayıcı), Collector (toplayıcı) uçlarıdır.

PNP tip transistörde orta uç N tipi malzemeye denk gelir. Yani BASE bacağı N tipi yarı iletkenden yapılmıştır.
NPN tip transistörde orta uç P tipi malzemeye denk gelir. Yani BASE bacağı P tipi yarı iletkenden yapılmıştır.

Gerekli bilgileri özet geçtikten sonra uç tespitine geçebiliriz.

İlk olarak ölçü aleti diyot kademesinde iken bir uç sabit tutulur. Diğer uç gezdirilir.
Her iki uçta da değer görene kadar sabit uç değiştirilerek bu işleme devam edilir.
Eğer bir uçta değer görülüyorsa, hareketli ucu değer görülen uçta sabit bırakıp diğer ucu hareket ettiririz. Bu şekilde her iki bacakta da değer görülecektir.

Ölçü aletinde değer görüldüğünde Sabit UÇ Base ucudur. Sabit uçta kırmızı prob var ise Transistörün orta malzemesi BASE bacağı olduğu için transistör NPN tiptir. Eğer SİYAH uç sabit ise PNP tiptir.
Büyük değer görülen uç Emitter yani yayıcı ucudur.
Küçük değer görülen uç ise Collector yani toplayıcı ucu olacaktır.


Ek olarak aşağıdaki videolara göz atabilirsiniz: